cat

Przyczyny, skutki i leczenie otyłości

Otyłość jest narastającym problemem zdrowotnym i społecznym, zarówno u zwierząt jak i u ludzi. Liczne badania wykazały , że otyłość może mieć szkodliwy wpływ na zdrowie oraz długowieczność psów i kotów. Problemy, do  których otyłe zwierzęta towarzyszące mogą mieć predyspozycje to m.in. choroby ortopedyczne, cukrzyca ,choroby dróg moczowych, układu rozrodczego , nowotwory, choroby dermatologiczne.

otyłość u psa, otyłość, otyłość przyczyny


Ostatnio opublikowane dane pochodzą z badania przeprowadzonego w Australii , w którym 33,5 % psów zostało sklasyfikowanych jako psy z nadwagą , natomiast 7,6 % uznano za otyłe. (Vet Rec., 2005). W naszym kraju wagę powyżej normy ma 47 procent kotów i 39 procent psów.

 


Określenie otyłości zwierzaka


Otyłość u zwierząt nie jest tak łatwa do wykrycia jak w przypadku człowieka. Najczęściej wykorzystywaną metodą jest ocena aktualnej wagi zwierzęcia i porównanie jej z optymalną masą ciała typową dla danej rasy. Według badania przeprowadzonego w Australii jako nadwagę określa się, gdy masa ciała zwierzęcia jest > 15 % powyżej ich "wagi optymalnej ciała ", a jako otyłość, gdy jego masa ciała przekracza 30% optymalnej.


Innym prostym środkiem jest diagnoza kondycji ciała BCS (Body Condition Score). Polega ona na wizualnej i palpacyjnej ocenie grubości tkanki tłuszczowej w określonych obszarach ciała: nad żebrami, wzdłuż kręgosłupa, u podstawy ogona oraz w dolnej części jamy brzusznej. Patrząc z góry, koty i psy o prawidłowej wadze powinny mieć kształt klepsydry, z wyraźnym wcięciem między żebrami. U zwierząt długowłosych wcięcie powinno być łatwo wyczuwalne podczas dotyku w okolicy żebrowej. Brak wcięcia oraz zbyt obwisły brzuch wskazują na nadmierne nagromadzenie tkanki tłuszczowej.

otyłość u kotów, badanie otyłości, otyłość a nadwaga
Do objawów nadwagi u zwierząt można też zaliczyć: nietolerancję wysiłku i wysokich temperatur, trudności w poruszaniu się czy spadek aktywności ruchowej. Jednak właściwe rozpoznanie problemu najlepiej jest powierzyć lekarzowi weterynarii, bowiem wzrost masy ciała może być przyczyną powikłań zdrowotnych zwierzęcia.

 


Czynniki sprzyjające rozwojowi otyłości


Jest wiele czynników, które mogą predysponować jednostkę do otyłości. Są to m.in. rasa, płeć, wiek, zabiegi kastracji i sterylizacji czy odpowiednia ilość aktywności fizycznej i zbilansowana dieta.


otyłość u psów, nadwaga u zwierzaka, leczenie otyłości, beagleRasa jest jednym z czynników ryzyka rozwoju otyłości u psów i kotów. W przypadku psów szczególną ostrożność powinni zachować właściciele labradorów, beagle, terierów, bassetów, spanieli, jamników długowłosych i większości długowłosych psów ras olbrzymich. W odniesieniu do kotów problem ten dotyczy większości mieszańców ras domowych kotów krótkowłosych (Vet Med., 1974). Ponadto udowodniono, że samice mają średnio 16% więcej tkanki tłuszczowej od samców oraz wykazują większą skłonność do nadwagi niż samce.


Badania naukowe wykazały również, że wiek zwierzęcia jest jednym z elementów mających wpływ na wystąpienie otyłości. Wśród psów problem ten nasila się pomiędzy 5 a 10 rokiem życia. U kotów podobnie, czyli między 5 a 10 rokiem, kiedy następuje znaczny spadek aktywności ruchowej, co w naturalny sposób wpływa na przyrost tkanki tłuszczowej.


Nie bez wpływu na kondycję psów i kotów mają zabiegi sterylizacji i kastracji (artykuł poświęcony sterylizacji i kastracji), mające na celu kontrolę urodzeń. Podczas tych zabiegów zwierzęta są pozbawiane narządów wytwarzających hormony płciowe, wpływających na metabolizm, aktywność ruchową oraz ilość spożywanego pokarmu. Dlatego właściciele, którzy podjęli decyzję o ich wykonaniu powinni podawać swoim podopiecznym odpowiednio zbilansowaną karmę dostosowaną do ich aktualnego zapotrzebowania energetycznego oraz zwiększyć ich aktywność ruchową.


Czynniki żywieniowe często prowadzą do rozwoju otyłości. Problemem związanym z otyłością zwierząt  jest karmienie zwierząt produktami z naszego talerza oraz podawanie dodatkowych przekąsek między posiłkami. Przekroczenie zapotrzebowania energetycznego, żywienie do woli, podawanie wysokokalorycznych przekąsek lub pokarmów przeznaczonych dla człowieka zaburza prawidłowy bilans energetyczny organizmu zwierzęcia.


otyłość u kota, otyłość a nadwaga, rasy kotówNależy bowiem pamiętać, że kot jest absolutnym mięsożercą. W warunkach naturalnych poluje na drobne ofiary. Spożywa kilka posiłków dziennie, dlatego karmienie go dwa razy dziennie jest wbrew jego naturze. Do prawidłowego rozwoju potrzebuje urozmaiconego otoczenia, które zapewni mu dostateczną swobodę. Nieodpowiednie warunki utrzymania mogą doprowadzić do nadmiernego spożywania karmy, a w konsekwencji do otyłości. Problemem jest także ignorowanie przez właścicieli naturalnych instynktów kota. Przykładem może być fałszywe przekonanie, że koty polują tylko dlatego, że brakuje im pożywienia czy interpretowanie pomiaukiwań jako prośby o jedzenie (Animal Welfare, 2005).


Problem otyłości psów często jest również związany z pozycją jaką zajmuje on w stadzie, i tym samym dostępnością do pożywienia. Żyjąc wśród ludzi dużą wagę przywiązują do posiłków swoich właścicieli. Zatem bardzo istotne jest, aby w czasie ich spożywania obowiązywał ściśle określony porządek: stała pora karmienia, zabieranie miski po 15 minutach, nawet jeśli pies nie opróżnił jej do końca, żadnych dodatków czy resztek ze stołu.

 


Skutki otyłości u psów i kotów


otyłość u psa, otyłośc choroby, nadwaga u psaChoroby związane z otyłością psów to często te same schorzenia, które dotyczą otyłości ludzi. W długoletnich badaniach obserwowano krótszą długość życia w grupie psów z nadwagą, karmionych o 25% więcej niż ich rodzeństwo. Problemy, na które cierpią otyłe zwierzęta towarzyszące to m.in. przewlekłe stany zapalne, przeciążenie układu moczowego, kostno-stawowego, zaburzenia odporności i gospodarki hormonalnej. Może to doprowadzić do poważnych konsekwencji zdrowotnych, takich jak cukrzyca i nowotwory, niedoczynność tarczycy, kamica dolnych dróg moczowych, nadczynność kory nadnerczy i wielu innych schorzeń, które w znaczący sposób obniżają komfort życia zwierzęcia, a nawet znacznie je skracają.


Szacuje się, że u ponad 80% psów otyłych występują zaburzenia hormonalne, takie jak: niedoczynność tarczycy, zespół Cushinga, cukrzyca oraz wyspiak trzustki. Wśród zwierząt z nadwagą występuje również zwiększone ryzyko powikłań w czasie znieczuleń, które towarzyszą zabiegom chirurgicznym. Otyłość może powodować komplikacje podczas zabiegów, a czas rekonwalescencji znacznie się wydłuża. Zwierzęta, które są poważnie otyłe cierpią na słabszą pracę układu odpornościowego.

 


Leczenie otyłości


U ludzi, metody leczenia otyłości obejmują terapię dietetyczną, ćwiczenia, terapię psychologiczną i behawioralną, farmakoterapię oraz chirurgię.


nadwaga u kota, otyłość leczenieW wypadku zwierząt nie jest stosowana terapia chirurgiczna. Terapia dietetyczna wśród zwierząt tworzy fundament kontroli wagi u psów i kotów, ale coraz powszechniej stosowane są również terapie behawioralne towarzyszące całemu procesowi. Każda terapia powinna być dobrana indywidualnie do stanu każdego zwierzęcia. Dieta powinna być zbilansowana i uzupełniona mikroelementami, które  zapewnią, że nie powstaną stany niedoboru.


Zwiększenie aktywności fizycznej poprzez wydłużenia i zintensyfikowanie spacerów z psami, pływanie,  treningi na bieżni oraz prawidłowo dobrana dieta również powodują utratę wagi u zwierząt. Aby zmobilizować koty do aktywności należy zwiększać jego aktywność fizyczną, używając zabawek kota (więcej w artykule „Jaką zabawkę wybrać dla naszego kota?”) oraz wykorzystując zabawki do karmienia.


Oczywiście efekty terapii należy monitorować. Jest to bardzo ważny element procesu odchudzania. Monitoring ważny jest również po uzyskaniu prawidłowej masy ciała, aby nie doszło do ponownego przybrania na wadze. W naszym kraju wciąż istnieje potrzeba zwiększenia świadomości wśród opiekunów na temat otyłości zwierząt towarzyszących.

 

Obrazek użytkownika agatarekun

Nasz specjalista Agata Rekun

Agata Rekun mgr fizjoterapii. Założycielka gabinetu rehabilitacji zwierząt VitaVet we Wrocławiu.

Polecane artykuły

  • Choroba, która niestety najczęściej dopada psy w wieku szczenięcym. Chrońmy szczeniaki dowiadując się jakie są pierwsze objawy oraz rokowania przy leczeniu parwowirozy.
  • Głuchota białych psów to choroba związana głównie z jasnym umaszczeniem zwierzęcia. Nie do końca jednak wiadomo, co dokładnie jest jej przyczyną.
  • Zapalenie spojówek występuje powszechnie zarówno u psów jak i u kotów. Początki choroby są mało widoczne, a objawów zapalenia spojówek jest naprawdę sporo.

Dodaj nowy komentarz